
در گوشهای از قاره آفریقا و در میان قبایل سنتی اتیوپی، رسمی وجود دارد که برای بسیاری از مردم جهان شگفتانگیز و حتی غیرقابل باور است. زنی از ساکنان دره اومو در جنوب اتیوپی به دلیل داشتن یکی از بزرگترین دیسکهای لب شناختهشده در جهان، توجه رسانهها، عکاسان و گردشگران را به خود جلب کرده است.
تصاویر این زن سالهاست در فضای مجازی و رسانههای بینالمللی منتشر میشود و بسیاری از کاربران با دیدن اندازه غیرمعمول دیسک لب او حیرتزده میشوند. آنچه برای مردم کشورهای دیگر عجیب به نظر میرسد، در فرهنگ برخی قبایل اتیوپی نشانهای از زیبایی، بلوغ و افتخار محسوب میشود.
ماجرای شهرت این زن زمانی آغاز شد که یک مستندساز استرالیایی در سفر به مناطق دورافتاده جنوب اتیوپی با او روبهرو شد. این فیلمساز که برای تهیه مستندی درباره زندگی قبایل بومی آفریقا به این منطقه سفر کرده بود، پس از مشاهده اندازه بزرگ دیسک لب این زن، تصاویر او را ثبت کرد.
انتشار این تصاویر در رسانههای جهانی باعث شد نام این زن بر سر زبانها بیفتد و توجه علاقهمندان به فرهنگهای ناشناخته جهان را به خود جلب کند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، قطر دیسک لب این زن حدود 19.5 سانتیمتر اندازهگیری شده است؛ عددی که در مقایسه با بسیاری از نمونههای مشابه، بسیار بزرگ و کمنظیر به شمار میرود.
همین ویژگی باعث شد تصاویر او به یکی از پربازدیدترین سوژههای فرهنگی و عجایب جهان در اینترنت تبدیل شود. بسیاری از گردشگران و عکاسان تنها برای مشاهده این سنت منحصربهفرد راهی جنوب اتیوپی میشوند.
دیسک لب یا Lip Plate نوعی صفحه سفالی یا چوبی است که در لب پایین زنان برخی قبایل آفریقایی قرار میگیرد. این رسم معمولاً از دوران نوجوانی آغاز میشود و طی چند سال اندازه دیسک به تدریج افزایش پیدا میکند.
در بسیاری از موارد برای قرار دادن دیسکهای بزرگتر، چند دندان جلویی برداشته میشود تا فضای کافی برای قرارگیری صفحه لب ایجاد شود. اگرچه این فرایند برای افراد خارج از این فرهنگ عجیب به نظر میرسد، اما برای اعضای قبیله بخشی از هویت فرهنگی و سنتهای اجدادی محسوب میشود.
تاریخ دقیق پیدایش این سنت مشخص نیست، اما پژوهشگران معتقدند قدمت آن به صدها سال قبل بازمیگردد. برخی مورخان بر این باورند که این رسم در گذشته نشانه بلوغ دختران و آمادگی آنها برای ورود به زندگی بزرگسالی بوده است.
گروهی دیگر نیز اعتقاد دارند دیسک لب در گذشته نوعی نماد جایگاه اجتماعی و احترام در میان اعضای قبیله به شمار میرفته است. با گذشت زمان این سنت به بخشی جداییناپذیر از فرهنگ برخی قبایل جنوب اتیوپی تبدیل شده است.
تعریف زیبایی در نقاط مختلف جهان یکسان نیست. در حالی که در بسیاری از کشورها معیارهای خاصی برای زیبایی وجود دارد، در برخی قبایل آفریقایی هرچه اندازه دیسک لب بزرگتر باشد، نشانه جذابیت، غرور و جایگاه بالاتر اجتماعی محسوب میشود.
به همین دلیل بسیاری از دختران این قبایل با افتخار این سنت را ادامه میدهند و آن را بخشی از میراث فرهنگی خود میدانند.
دره اومو یکی از مشهورترین مناطق فرهنگی قاره آفریقا است که در جنوب اتیوپی قرار دارد. این منطقه محل زندگی دهها قبیله بومی با آداب و رسوم متفاوت است و به همین دلیل سالانه هزاران گردشگر، مستندساز و پژوهشگر از سراسر جهان به آن سفر میکنند.
لباسهای سنتی، آرایشهای محلی، مراسم قبیلهای و رسم استفاده از دیسک لب تنها بخشی از شگفتیهای فرهنگی این منطقه محسوب میشوند.
اگرچه با گسترش شهرنشینی و نفوذ فرهنگ مدرن، بسیاری از سنتهای قدیمی در حال کمرنگ شدن هستند، اما در برخی روستاها و مناطق دورافتاده جنوب اتیوپی هنوز هم زنان جوان این رسم را حفظ کردهاند.
با این حال نسل جدید نگاه متفاوتی به این سنت دارد و در برخی مناطق تعداد افرادی که از دیسک لب استفاده میکنند نسبت به گذشته کاهش یافته است.
داستان زنی با بزرگترین دیسک لب جهان تنها یک رکورد عجیب نیست؛ بلکه پنجرهای به سوی فرهنگها و سبکهای زندگی متفاوت در جهان است. آنچه برای برخی عجیب و غیرمعمول به نظر میرسد، برای مردمان یک قبیله بخشی از هویت، تاریخ و افتخار فرهنگی آنها محسوب میشود. همین تفاوتهاست که جهان را به مکانی شگفتانگیز و پر از داستانهای خواندنی تبدیل کرده است.