نازوب
آنچه دیگران می خوانند
پسران و دختران متولد کدام فصل چپ دست میشوند؟
چپدستها از کدام فصل میآیند؟ کشف الگوهای شگفتانگیز مغزی پسران و دختران
چپدستی یکی از ویژگیهای جالب مغزی است که نه تنها با ژنتیک، بلکه با عوامل محیطی و هورمونی قبل از تولد مرتبط است. تحقیقات علمی نشان میدهد که ماه و فصل تولد میتوانند در میزان احتمال چپدست شدن افراد نقش داشته باشند.
مطالعهای از دانشگاه وین روی 12 هزار داوطلب بالغ نشان داد که 8.8 درصد مردان و 7.5 درصد زنان در این بررسی چپدست بودند، آماری که تفاوتهای جزئی بین جنسیتها را نیز نشان میدهد.
پسران و تاثیر فصل تولد
پژوهشگران دانشگاه وین دریافتند که پسرانی که در ماههای زمستان (نوامبر تا ژانویه / آبان تا دی) به دنیا میآیند، بیشترین احتمال چپدست شدن را دارند.
دلیل این امر به سطوح هورمون تستوسترون در رحم بازمیگردد. جنینهای پسر در طول رشد قبل از تولد در معرض سطوح بالاتر تستوسترون قرار دارند، که میتواند بلوغ نیمکره چپ مغز را به تأخیر بیندازد و نیمکره راست را غالب کند، مطابق با نظریه گشویند-گالابوردا (Geschwind-Galaburda).
این پژوهش همچنین نشان داد که نور خورشید و تابش آن میتواند سطح تستوسترون مادر را افزایش دهد، بنابراین پسرانی که در زمستان به دنیا میآیند و مرحله جنینی خود را در بهار و تابستان گذراندهاند، در معرض تستوسترون بیشتری قرار میگیرند و احتمال چپدست شدن آنها افزایش مییابد.
دختران و تاثیر فصل تولد
برای دختران، الگوی متفاوتی دیده میشود. مغز دختران در طول رشد جنینی در معرض تستوسترون کمتری نسبت به پسران قرار دارد، بنابراین اثر مستقیم فصل تولد بر چپدستی آنها کمتر است.
با این حال، پژوهشها نشان میدهند که دخترانی که در بهار و تابستان به دنیا میآیند، به دلیل ترکیبی از عوامل محیطی، تغذیه مادر و تغییرات جزئی هورمونی، شانس بیشتری برای چپدست شدن دارند.
هرچند این احتمال کمتر از پسران است، اما همچنان مورد توجه دانشمندان قرار دارد.
نیمکرههای مغز و چپدستی
در افراد راستدست، نیمکره چپ مغز غالب است و مسئول کنترل فعالیتهای حرکتی اصلی است، در حالی که در چپدستها نیمکره راست غالب میشود.
این تفاوت مغزی باعث میشود که چپدستها دید متفاوت، خلاقیت و راهحلهای نوآورانه بیشتری در مواجهه با مسائل داشته باشند. مطالعات نشان دادهاند که این برتری نیمکره راست در چپدستها با الگوهای فصلی تولد و سطوح هورمونی مرتبط است.
نقش تغذیه مادر در دوران بارداری
تحقیقات نشان میدهد که تغذیه مادر در دوران بارداری میتواند روی توسعه مغز جنین اثر بگذارد و در کنار عوامل هورمونی و فصلی، احتمال چپدست شدن را تحت تأثیر قرار دهد. برخی مواد مغذی برای رشد سالم نیمکرهها و تنظیم هورمونها اهمیت دارند:
اسیدهای چرب امگا-3
ماهیهای چرب (سالمون، ساردین)، گردو، تخم کتان
تاثیر آن: کمک به رشد سلولهای عصبی و توسعه متوازن نیمکرههای مغزی
فولات (ویتامین B9)
- فولات (ویتامین B9) یک ویتامین ضروری است که به رشد سالم مغز جنین و تقسیم سلولها کمک میکند و کمبود آن میتواند روی تکامل مغز اثر بگذارد.
سبزیجات سبز برگ، لوبیا، عدس، مرکبات
موثر بر تکامل لوله عصبی جنین و پشتیبانی از رشد مغز
ویتامین D
نور خورشید، شیر غنیشده، ماهیهای چرب
اثرگذاری بر تنظیم سطوح هورمونها و رشد سالم مغز
آهن و روی
گوشت قرمز، مرغ، تخممرغ، مغزها و دانهها
تاثیرگذار بر انتقال اکسیژن به مغز جنین و عملکرد بهینه نورونها
پرهیز از مصرف زیاد کافئین و الکل
تاثیر در جلوگیری از اختلال در رشد مغز و سطوح هورمونی
با رعایت این نکات، مادر میتواند محیط مغزی سالمتری برای جنین فراهم کند و در کنار عوامل ژنتیکی و هورمونی، به توسعه طبیعی نیمکرههای مغز و احتمال چپدست شدن کمک کند.
اهمیت شناخت الگوهای چپدستی
درک اینکه چه عواملی احتمال چپدست شدن را افزایش میدهد، برای روانشناسان، متخصصان رشد و حتی والدین اهمیت دارد.
این دانش به آنها کمک میکند تا تفاوتهای مغزی و رفتاری میان چپدستها و راستدستها را بهتر تحلیل کنند و محیطهای آموزشی و تربیتی مناسبتری طراحی کنند.
چپدستی زیر ذرهبین: ارتباط فصل تولد، هورمونها و تغذیه مادر
به طور خلاصه، پسران متولد زمستان و دختران متولد بهار و تابستان شانس بیشتری برای چپدست شدن دارند. این موضوع به ترکیبی از عوامل هورمونی، ژنتیکی، محیطی و تغذیه مادر مربوط میشود.
چپدستی ویژگی جالبی است که نه تنها بر فعالیتهای حرکتی، بلکه بر خلاقیت، حل مسئله و دید متفاوت به زندگی نیز تأثیر میگذارد.
